Son bir senedir içimilş dışımız Japonya, farkındayız. Matcha'sından sakurasına Fuji Dağı'ndan sarı Tiger ayakkabısına sosyal medyamızdan arkadaş Whatsapp gruplarına her taraf ele geçirilmiş durumda. Ama bu demek değil ki bize yüklenen bu yapay antipatinin arkasındaki güzel şeyleri de görmeyecek değiliz.

Japonya’nın köklü “listening bar” (dinleme barı) kültürünü odağına alan A Century In Sound adlı belgesel serisi, Londra’da izleyiciyle buluştu. Yaklaşık yüz yıllık bir müzik ve dinleme geleneğini ele alan yapım, Japonya’daki “ongaku kissa” olarak bilinen müzik kafeleri üzerinden ülkenin kültürel ve işitsel tarihine ışık tutuyor. Yeni Zelanda’lı yönetmenler Nick Dwyer ve Tuataroa Rapana Neill imzasını taşıyan seri, 1920’lerden günümüze uzanan süreçte Japonya’daki dinleme kültürünü, bu mekanların müdavimleri ve küratörleri üzerinden inceliyor.

Klasik müzik, caz ve rock odaklı farklı listening bar’ları ziyaret eden yapım, müziğin yalnızca arka planda değil, deneyimin merkezinde olduğu bir kültürü anlatıyor. Belgesel aslında uluslararası festivallerde daha önce gösterilmiş olsa da, Londra’daki Barbican Centre’daki sınırlı gösterimlerle yeniden gündeme geldi. İlk gösterimi 22 Mart’ta gerçekleşen belgesel, Nisan ayı boyunca devam eden özel seanslarla izleyiciyle buluşuyor. Gösterimlere paralel olarak şehir genelinde çeşitli etkinlikler de düzenlendi. Londra’daki farklı listening bar’larda gerçekleşen panel ve buluşmalarda DJ ve prodüktör Kay Suzuki, Colleen “Cosmo” Murphy ve Mari Kimura gibi isimler yer aldı. Bu etkinlikler, belgeselin ele aldığı kültürü yalnızca perdeye taşımakla kalmayıp, güncel müzik topluluklarıyla da buluşturmayı amaçladı.

A Century In Sound, son yıllarda global ölçekte yeniden ilgi gören listening bar kültürünü tarihsel bir perspektifle ele alırken, müziği dinleme biçimlerinin nasıl değiştiğini ve bu değişimin sosyal hayata nasıl yansıdığını da tartışmaya açıyor. Bu yönüyle seri, hem Japonya’ya özgü bir geleneği belgeliyor hem de günümüz müzik kültürüne dair daha geniş bir bağlam sunuyor.